Barattoonni dubartootaa halluu qeensa, hidhiifi rifeensa dibachuu, kuulii kuullachuufi faaya hin barbaachifne godhatanii mana baruumsaa deemuun adabbii hordofsiisa jedhe Ministeerri Barnootaa Itiyoophiyaa

Ministeerri Barnootaa dhimmoota adeemsa baruufi barsiisuu dhaabbilee barnootaa jeeqaniifi gochoota duudhaa Itoophiyaa faallessan ittisuuf wixinee qajeelfama qopheessee jira.

Rifeensa sirnaan murachuu dhiisuun, barattoonni dubartootaa halluu qeensa, hidhiifi  rifeensa dibachuu, kuulii kuullachuufi faaya hin barbaachifne godhatanii mana baruumsaa deemuun, uffata dambii mana baruumsaa bifa seera qabeessaan ( dubartoonni qamisii jilba bira  gadi darbu ) godhachuun, daree keessatti maastikaa, karameellaafi kkf fayyadamuun adabbii salphaa akka hordofiisu eerame.

Adabbiileen sadarkaa barnootaa irratti hundaa’uun garaagarummaa kan qaban yoo ta’u, adabiileen cimaan  barnoota sadarkaa 2ffaa ( kutaa 9-12 ) akka armaan gadiitti:

Gochaawwan aadaa biyyattii hin ibsine kanneen akka ‘ Crazy Day, Gentle Day, Olds Day, Baby Day, Fruit Day, Tomato Day, Valentines Day, April Fool Day, Color Day, Pajama Day fi kanneen kana fakkaatan kabajuu, tumaa tumachuun adabbii salphaa yeroo lamaafi isaa ol raawwachuun waggaa tokkoof mana baruumsaa irraa akka ariisisu qajeelfamichi ni ibsa.

Akkasumas, tamboo xuuxuu,  alkoolii dhugaanii seenuu, jimaa qaamuu,  qorichoota sammuu namaa hadoochaniifi balaafamoo fayyadamuu, qabatanii argamuufi daddabarsuu, mana baruumsaa keessatti sirna waaqeffannaa amantaa kamiyyuu gaggeessuu, sochii siyaasaa taasisuu, sirna baruufi barsiisuu gooluu ( iyyuu, siiksuufi kkf gochuu), Qophiilee bashannanaafi imalaa barnootan wal hin qabanne manni baruumsichaa osoo hin beeksisin qopheessuu, mobaayiliifi meeshaa muuziqaa ittiin caqasan fudhatanii mana baruumsaa seenuunis adabbii waggaa lama mana baruumsaa irraa ariisisudha jedhame.

Wixineen dambii kun manneen dhugaatii,  raabsaa,  sigaaraa,  shiishaa,  jimaafi tamboo, manni shubbisaa, qumaaraa, keessummootaa, masaajii manneen barnootaa irraa yoo xiqqaate meetira 500 fagaachuu qabu jedhame.

Kana malees, manneen fiilmii,  Pileysteeshinii,  DSTV, karanbullaa, puulii, joottoonii, biingoofi  beetingii ispoortii naannoo manneen barnootaatti akka hin banamne dhorkamaniiru.

Akka wixinee dambii kanaatti namni mana baruumsatti dhiyaachun mana jimaa yookan mana tamboo bane birrii kuma 50, mana shiishaa, sigaaraa yookan bakka tamboo itti xuuxan  bane birrii kuma 100, mana fiilmii yookan viidiyoo bane birrii kuma 20, kilabii guyyaa yookan halkanii bane kamiyyuu birrii 100,000, namni  mana dhugaatii alkoolii bane Birrii kuma 10 hanga birrii kuma 20 ni adabama jedhame.

Namni mana qumaaraa gosa kamiiyyuu  bane birrii kuma 150, mana keessummootaa kan bane birrii kuma 100, namni mana masaajii bane birrii kuma 150, akkasumas namoonni qabeenya mana baruumsaa namoota dhuunfaa yookan jaarmayaaleef kireessan  kuma 30 adabamu jedhame. AS

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *